فهرست عناوین
مقدمه
خلاصه مطلب
هاوینگ چیست؟
هاوینگ چگونه اتفاق میافتد؟
چرا هاوینگ بیت کوین اتفاق میافتد؟
هاوینگ، هوینگ یا هالوینگ؛ تلفظ صحیح halving کدام است؟
تاریخچهٔ هاوینگهای انجام شده
تاریخ هاوینگ بعدی بیت کوین
چند هاوینگ دیگر در پیشِرو داریم؟
بعد از استخراج همه بیت کوینها چه میشود؟
چرا فاصله واقعی بین هاوینگها کمتر از چهار سال است؟
هاوینگ چه تاثیری روی قیمت دارد؟تغییرات قیمت بعد از هاوینگ اولهاوینگ دومهاوینگ سومهاوینگ چهارمپیشبینی اشخاص و موسسات مطرح از قیمت بیت کوین پس از هاوینگ ۲۰۲۸
تغییرات قیمت بعد از هاوینگ اول
هاوینگ دوم
هاوینگ سوم
هاوینگ چهارم
پیشبینی اشخاص و موسسات مطرح از قیمت بیت کوین پس از هاوینگ ۲۰۲۸
چگونه از هاوینگ بعدی بیت کوین جا نمانیم؟
تاثیرات هاوینگ روی شبکهٔ بیت کوین و ماینرها
تاثیر هاوینگ بیت کوین بر دیگر ارزهای دیجیتال
به جز بیت کوین کدام ارزهای دیجیتال هاوینگ دارند؟
سخن پایانی
پرسشهای متداول
مقدمه
اگر تنها یک رویداد در شبکه بیت کوین وجود داشته باشد که تقریباً تمام معاملهگران، ماینرها و سرمایهگذاران هر چهار سال یکبار چشمانتظار آن باشند، بدون شک آن اتفاق، هاوینگ بیت کوین است. رویدادی که نه با تصمیم دولتها یا بانکهای مرکزی، بلکه با کدهای از پیش تعیینشده شبکه اجرا میشود و مستقیماً بر میزان عرضه بیت کوینهای جدید اثر میگذارد. به همین دلیل بسیاری از تحلیلگران، هاوینگ را یکی از مهمترین عوامل شکلدهنده چرخههای بلندمدت قیمت بیت کوین میدانند.
هاوینگ بیت کوین در سادهترین تعریف، رویدادی است که تقریباً هر چهار سال یکبار پاداش استخراج هر بلاک را به نصف کاهش میدهد و در نتیجه، سرعت ورود بیت کوینهای جدید به بازار کمتر میشود. همین ویژگی باعث شده بسیاری، هاوینگ را قلب سیاست پولی بیت کوین بدانند؛ سازوکاری که با کنترل عرضه، نقش مهمی در کمیاب ماندن این دارایی و شکلگیری چرخههای قیمتی آن ایفا میکند. اما هاوینگ دقیقاً چگونه کار میکند، چرا تا این اندازه اهمیت دارد و چه تأثیری بر قیمت بیت کوین، ماینرها و کل بازار ارزهای دیجیتال میگذارد؟ در این مقاله از مجله نوبیتکس میخواهیم با این پدیده که یکی از مهمترین اصطلاحات ارز دیجیتال است، اثرات آن بر شبکه و قیمت بیت کوین، تاریخچه آن و هاوینگ در رمزارزهای غیر از بیت کوین آشنا شویم.
خلاصه مطلب
هاوینگ بیت کوین (Bitcoin Halving) یکی از مهمترین رویدادهای شبکه بیت کوین است که تقریباً هر چهار سال یکبار با نصف شدن پاداش استخراج، سرعت عرضه BTC را کاهش میدهد. این سازوکار باعث میشود نرخ تولید بیت کوینهای جدید بهتدریج کمتر شود و عرضه نهایی آن روی ۲۱ میلیون واحد باقی بماند. اگرچه هاوینگ بهتنهایی تضمینی برای رشد قیمت نیست، اما در چرخههای گذشته معمولاً با افزایش توجه سرمایهگذاران، رشد تقاضا، تغییر سودآوری ماینرها و آغاز دورههای صعودی بازار همراه بوده است و به همین دلیل یکی از مهمترین رویدادهای اقتصاد بیت کوین محسوب میشود.
هاوینگ چیست؟
هاوینگ یا هالوینگ (Halving) در لغت بهمعنی «نصفشدن» است؛ اما این کلمه در شبکه بیت کوین معنایی بیش از این با خود به همراه دارد.
هاوینگ بیت کوین یکی از مهمترین سازوکارهای اقتصادی این شبکه است که پس از استخراج هر ۲۱۰ هزار بلاک یا تقریبا هر چهار سال یکبار رخ میدهد. در این رویداد، پاداشی که ماینرها برای استخراج و تأیید هر بلاک دریافت میکنند، به نصف کاهش مییابد. برای مثال، پس از آخرین هاوینگ که در آوریل ۲۰۲۴ رخ داد، پاداش استخراج هر بلاک از ۶.۲۵ به ۳.۱۲۵ بیت کوین کاهش پیدا کرد.
هدف اصلی هاوینگ، کاهش تدریجی سرعت عرضه بیت کوینهای جدید و حفظ کمیابی این دارایی است. از آنجا که بیت کوین سقف عرضه ثابتی معادل ۲۱ میلیون واحد دارد، نصف شدن پاداش استخراج باعث میشود بیت کوینهای جدید با سرعت کمتری وارد چرخه شوند. همین ویژگی یکی از مهمترین دلایلی است که بسیاری از تحلیلگران، بیت کوین را پول ضدتورمی میدانند.
هاوینگ چگونه اتفاق میافتد؟
برخلاف بسیاری از سیاستهای پولی که توسط دولتها یا بانکهای مرکزی تعیین میشوند، هاوینگ بیت کوین کاملاً خودکار و از پیش در کدهای این شبکه برنامهریزی شده است. هیچ شخص، شرکت یا نهادی نمیتواند زمان یا نحوه اجرای آن را تغییر دهد. به محض اینکه تعداد بلاکهای استخراجشده به مضربی از ۲۱۰ هزار برسد، شبکه بهطور خودکار پاداش استخراج هر بلاک را نصف میکند.
برای درک بهتر این سازوکار، ابتدا باید بدانیم ماینرها چگونه درآمد کسب میکنند. ماینرها با استفاده از قدرت پردازشی دستگاههای خود، تراکنشها را تایید کرده و بلاکهای جدید را به بلاکچین اضافه میکنند. در ازای این فعالیت، دو نوع پاداش دریافت میکنند: کارمزد تراکنشها که توسط کاربران پرداخت میشود و پاداش استخراج بلاک که بیت کوینهای جدید را وارد چرخه میکند. هاوینگ فقط روی بخش دوم، یعنی پاداش استخراج بلاک، اثر میگذارد و کارمزد تراکنشها تغییری نمیکند.
زمان راهاندازی شبکه بیت کوین در سال ۲۰۰۹، پاداش استخراج هر بلاک ۵۰ بیت کوین بود. پس از اولین هاوینگ در سال ۲۰۱۲ این مقدار به ۲۵ بیت کوین کاهش یافت و در هاوینگهای بعدی نیز بهترتیب به ۱۲.۵، ۶.۲۵ و در نهایت ۳.۱۲۵ بیت کوین رسید. این روند تا زمانی ادامه پیدا میکند که تقریباً تمام ۲۱ میلیون بیت کوین استخراج شود و پس از آن، درآمد ماینرها عمدتاً از محل کارمزد تراکنشها تامین خواهد شد.
چرا هاوینگ بیت کوین اتفاق میافتد؟
بسیاری از افراد از مکانیزم عرضهٔ ارزهای فیات ناآگاه هستند. برخی تصور میکنند که هر مقدار ارز فیات که بهصورت فیزیکی یا دیجیتالی ضرب میشود، داری پشتوانهٔ طلا است؛ اما واقعیت این است این پولها بیحدوحصر چاپ میشوند و هیچ محدودیتی در عرضهٔ آنها وجود ندارد.
برای مثال، از سال ۱۹۷۱ که نیکسون، رئیس جمهور وقت آمریکا، قرارداد برتون وودز را ملغی کرد، پشتوانهٔ طلا برای دلار از میان برداشته شد. در آن سال قیمت هر اونس طلا معادل ۳۵ دلار بود. اما بعد از این اقدام نیکسون، به اندازهای دلارِ بیپشتوانه چاپ شده است که بعد از ۵۰ سال قیمت هر اونس طلا با رشد ۵٬۷۰۰ درصدی به حدود ۲٬۰۰۰ دلار رسیده است. این تورم چشمگیر کمابیش در سایر ارزهای فیات هم دیده میشود و دلیل عمدهٔ آن چاپ پول است. جالب است بدانید که بیش از ۲۰ درصد از کل دلارهای در گردش، در سال ۲۰۲۰ و بعد از رکود اقتصادی ناشی از کووید ۱۹ چاپ شده است!
عرضهٔ نامحدود و کنترل عرضه توسط یک نهاد، یکی از بزرگترین ایرادات سیستم فیات است و یکی از مهمترین اهداف بیت کوین، برطرفکردن همین مشکل است. دلیل اصلی هاوینگ بیت کوین و نصف شدن پاداش بلاکها در شبکه، کنترل عرضه است. اما چگونه؟
تصور کنید هاوینگ بیت کوین اتفاق نمیافتاد و پاداش ۵۰ بیت کوینی برای استخراج هر بلاک تا ابد ادامه پیدا میکرد. در این صورت تعداد بیت کوینهای در چرخه بهصورت نامحدود افزایش پیدا میکرد و همانند سیستم فیات، تورم گریبان بیت کوین را هم میگرفت. اما وقتی هر چهار سال یک بار پاداش استخراج نصف میشود، رفتهرفته سرعت عرضهٔ بیت کوین کمتر میشود، تا جایی که مقدار عرضهٔ جدید بهکلی به صفر برسد. به این ترتیب، عرضه نهایی بیت کوین به ۲۱ میلیون واحد رسیده و هرگز بیشتر از این عدد نخواهد شد. این دقیقاً برعکس مکانیزم عرضهٔ نامحدود در ارزهای فیات است.
هاوینگ، هوینگ یا هالوینگ؛ تلفظ صحیح halving کدام است؟
تلفظ صحیح کلمهٔ halving، هَوینگ است. اما در فارسی تلفظ هاوینگ رایجتر و جاافتادهتر است. گاهی از کلمه هالوینگ هم استفاده میشود. اما باید توجه داشت که حرف L در halving تلفظ نمیشود، پس بهتر است از کلمه هالوینگ استفاده نشود، با این حال این کلمه ممکن است در برخی منابع فارسی استفاده شود.
بهصورت کلی، هوینگ صحیحترین و هاوینگ رایجترین تلفظ halving در فارسی است.
تاریخچهٔ هاوینگهای انجام شده
اولین هاوینگ بیت کوین در نوامبر ۲۰۱۲ (آبان ۱۳۹۱) اتفاق افتاد. تا این تاریخ، پاداش استخراج هر بلاک، ۵۰ بیت کوین بود. اما بعد از این halving، پاداش نصف شده و به ۲۵ بیت کوین رسید.
در ژوییه ۲۰۱۶ (تیر ۱۳۹۵)، دومین هاوینگ بیت کوین اتفاق افتاد و پاداش استخراج هر بلاک از ۲۵ به ۱۲.۵ بیت کوین رسید. چهار سال بعد و در مه ۲۰۲۰ (اردیبهشت ۱۳۹۹)، سومین هاوینگ بیت کوین رخ داد و پاداش استخراج بلاک به ۶.۲۵ بیت کوین رسید.
اخیراً نیز هاوینگ چهارم بیت کوین در آوریل ۲۰۲۴ (اردیبهشت ۱۴۰۳) رخ داد و بهدنبال آن پاداش استخراج هر بلاک از شبکه بیت کوین به ۳.۱۲۵ واحد BTC رسید.
تاریخ هاوینگ بعدی بیت کوین
مشخص کردن تاریخ دقیق برای هاوینگ بعدی بیت کوین کار آسانی نیست. اما میتوان تاریخ هاوینگ بعدی را بهصورت تقریبی تخمین زد. Halving بعدی با استخراج بلاک شماره ۸۴۰,۰۰۰ اتفاق خواهد افتاد. میدانیم که استخراج هر بلاک بیت کوین بهصورت میانگین ۱۰ دقیقه زمان میبرد. با یک محاسبهٔ تقریبی میتوان گفت که هاوینگ چهارم بیت کوین در آوریل ۲۰۲۸ (فروردین ۱۴۰۷) اتفاق میافتد. از طریق این لینک میتوانید شمارش معکوس تا هاوینگ بعدی را مشاهده کنید.
چند هاوینگ دیگر در پیشِرو داریم؟
همان طور که گفته شد، هاوینگ بیت کوین تقریبا هر ۴ سال یک بار اتفاق میافتد. هالوینگ تا زمانی اتفاق میافتد که پاداش هر بلاک به کمتر از یک ساتوشی برسد (هر ساتوشی، یک صدمیلیونم بیت کوین است). طبق محاسبات انجامشده میدانیم که آخرین بیت کوین کامل (کوین شماره ۲۰,۹۹۹,۹۹۹) در حدود سال ۲۱۴۰ میلادی (سال ۱۵۱۹ شمسی) استخراج میشود. این اتفاق در سیوسومین (۳۳) هاوینگ بیت کوین رخ خواهد داد. بنابراین، با احتساب هاوینگ پیشِرو در سال ۲۰۲۸، ۲۹ هاوینگ دیگر در شبکه بیت کوین رخ خواهد داد.
بعد از استخراج همه بیت کوینها چه میشود؟
در حال حاضر بیش از ۲۰.۰۶ میلیون بیت کوین استخراج شده است؛ یعنی حدود ۹۵.۵ درصد از سقف عرضه ۲۱ میلیون واحدی این ارز دیجیتال وارد چرخه شده و کمتر از ۹۳۶ هزار بیت کوین دیگر برای استخراج باقی مانده است. با این حال، روند صدور بیت کوینهای جدید به دلیل وقوع هاوینگهای چهار ساله، بهتدریج کندتر میشود و انتظار میرود آخرین بیت کوین در حدود سال ۲۱۴۰ میلادی استخراج شود.
شاید این سوال پیش بیاید که پس از استخراج آخرین بیت کوین، چه بر سر شبکه این ارز دیجیتال میآید؟ آیا شبکه بیت کوین متوقف خواهد شد؟ پاسخ منفی است. با پایان یافتن صدور بیت کوینهای جدید، بلاکچین بیت کوین همچنان به فعالیت خود ادامه میدهد و ماینرها وظیفه تأیید تراکنشها و حفظ امنیت شبکه را بر عهده خواهند داشت. تفاوت اصلی این است که دیگر خبری از پاداش استخراج بلاک نخواهد بود و درآمد آنها عمدتاً از کارمزد تراکنشهایی تأمین میشود که کاربران برای ثبت تراکنشهای خود پرداخت میکنند.
البته پایداری این مدل اقتصادی به عوامل مختلفی از جمله میزان استفاده از شبکه بیت کوین، حجم تراکنشها، سطح کارمزدها، قیمت بیت کوین، پیشرفت تجهیزات استخراج بیت کوین و بهرهوری ماینرها بستگی خواهد داشت. با این حال، بسیاری از کارشناسان معتقدند اگر تقاضا برای استفاده از شبکه بیت کوین در دهههای آینده همچنان بالا بماند، درآمد حاصل از کارمزدها میتواند انگیزه اقتصادی لازم برای ادامه فعالیت ماینرها و حفظ امنیت شبکه را فراهم کند.
چرا فاصله واقعی بین هاوینگها کمتر از چهار سال است؟
همان طور که گفته شد، شبکهٔ بیت کوین به گونهای برنامهریزی شده است که هر بلاک آن در ۱۰ دقیقه استخراج شود. اگر این برنامهریزی بهصورت دقیق عملی شود، استخراج ۲۱۰ هزار بلاک ۳ سال و ۳۶۳ روز و ۸ ساعت، یا تقریباً ۴ سال طول میکشد. اما اگر به هاوینگهای گذشته نگاهی بیندازیم، متوجه خواهیم شد که هر سه هاوینگ پیشین در کمتر از چهار سال اتفاق افتادهاند. هاوینگ اول در سه سال و ۱۰ ماه و ۲۴ روز، هاوینگ دوم در سه سال و ۷ ماه و ۱۰ روز و هاوینگ سوم در سه سال و ۱۰ ماه و سه روز اتفاق افتاده است. دلیل این امر چیست؟
اگر با چگونگی استخراج بیت کوین آشنا باشید، حتماً این دو مفهوم به گوشتان خورده است؛ هشریت و سختی شبکه.
هشریت شبکه به توان پردازشی کل ماینرها گفته میشود. با بالارفتن هشریت، بلاکها با سرعت بیشتری استخراج میشوند و زمان استخراج هر بلاک به کمتر از ۱۰ دقیقه میرسد. برای کنترل این مسئله، در بلاکچین بیت کوین از مفهوم دیگری بهنام سختی شبکه استفاده شده است. این مفهوم، میزان پیچیدگی و زمان مورد نیاز برای استخراج هر بلاک را نشان میدهد. سختی شبکه تقریباً هر دو هفته یک بار تنظیم میشود تا اگر هش ریت (Hashrate) بالا رفته باشد، سختی هم افزایش یابد تا بلاکها در زمان کمتری استخراج نشوند.
تنظیم سختی همواره زمان استخراج بلاکها را در حدود ۱۰ دقیقه نگه میدارد. اما اگر در طول دو هفتهای که تا تنظیم بعدی سختی باقی مانده هشریت افزایش یابد، سرعت استخراج بلاکها بیشتر میشود. با توجه به اینکه هشریت بیت کوین بهصورت تاریخی صعودی بوده است، در فواصل دو هفتهای میانگین زمان استخراج بلاک به کمتر از ۱۰ دقیقه کاهش یافته و هاوینگ بیت کوین کمتر از ۴ سال طول میکشد.
هاوینگ چه تاثیری روی قیمت دارد؟
هاوینگ بیت کوین معمولاً توجه همه فعالان صنعت کریپتو و حتی افرادی که در این حوزه فعالیت نمیکنند را به خود جلب میکند. چراکه بسیاری انتظار دارند که هاوینگ به افزایش قیمت منجر شود. با اینکه این انتظار در بلندمدت درست است و halving معمولاً به افزایش قیمت منجر میشود، اما واقعیت این است که ممکن است در کوتاهمدت شاهد نوسانات غیرمنتظره یا رنجزدن چندین ماههٔ قیمت باشیم.
برای بررسی بهتر این موضوع، نگاهی خواهیم داشت به سه هاوینگ پیشین بیت کوین و تاثیر آن بر قیمت بیت کوین در چرخههای چهار ساله.
تغییرات قیمت بعد از هاوینگ اول
اولین هاوینگ بیت کوین در ۲۸ نوامبر ۲۰۱۲ و در بلاک شماره ۲۱۰ هزار اتفاق افتاد. در این روز قیمت بیت کوین ۱۲ دلار بود. بعد از ۱۰۰ روز، قیمت با ۲۵۰ درصد افزایش به ۴۲ دلار رسید. اما این پایان کار نبود و در چرخهٔ چهار ساله هاوینگ، قیمت به بیش از ۱۰۰۰ دلار رسید. برای اینکه دید بهتری از روند حرکت بیت کوین در ماههای بعد از هاوینگ اول داشته باشید، بهتر است این نمودار را ببینید:
خط قرمز، روز halving را نشان میدهد. همان طور که میبینید حدود یک سال بعد قیمت بهطرز چشمگیری رشد داشته است.
هاوینگ دوم
هالوینگ دوم در ۱۶ جولای ۲۰۱۶ و زمانی که قیمت بیت کوین ۶۶۳ دلار بود اتفاق افتاد. برخلاف هاوینگ قبلی، هاوینگ دوم به خوبی توسط رسانههای پوشش داده شد. حدود یک و نیم سال بعد از این هالوینگ، قیمت بیت کوین با رشد ۲۹۰۰ درصدی به ۲۰۰۰۰ دلار رسید.
هاوینگ سوم
سومین هاوینگ بیت کوین در ۱۱ می ۲۰۲۰ و زمانی که قیمت بیت کوین ۸۷۰۰ دلار بود اتفاق افتاد. این halving هم مانند هاوینگ قبلی تاثیر فوری بر قیمت بیت کوین نداشت. اما حدود یک سال بعد قیمت به ۶۴۰۰۰ و چند ماه بعد از آن به ۶۹۰۰۰ دلار رسید. در این قیمت، بازده بیت کوین نسبت به روز هاوینگ به حدود ۷۰۰ درصد رسید. تاثیر هاوینگ سوم بیت کوین بر قیمت را در نمودار زیر مشاهده میکنید:
هاوینگ چهارم
چهارمین هاوینگ بیت کوین در تاریخ ۲۰ آوریل ۲۰۲۴ (۱ اردیبهشت ۱۴۰۳) و همزمان با استخراج بلاک شماره ۸۴۰٬۰۰۰ رخ داد. در این رویداد، پاداش استخراج هر بلاک از ۶.۲۵ به ۳.۱۲۵ بیت کوین کاهش یافت. در زمان وقوع هاوینگ نیز قیمت بیت کوین در محدوده ۶۴ هزار دلار قرار داشت.
چرخه چهارم بیت کوین یک تفاوت مهم با سه هاوینگ قبلی داشت. برای نخستین بار در تاریخ، بیت کوین پیش از وقوع هاوینگ موفق شد سقف تاریخی قیمت خود را بشکند. این ارز دیجیتال ابتدا در ۸ مارس ۲۰۲۴ از سقف تاریخی چرخه قبلی (۶۹٬۰۰۰ دلار) عبور کرد و چند روز بعد، در ۱۴ مارس به رکورد ۷۳٬۵۸۱ دلار رسید. مهمترین عامل این اتفاق به عقیده بسیاری، ورود سرمایه گسترده به صندوقهای قابل معامله در بورس (ETF) اسپات بیت کوین در آمریکا و افزایش تقاضای نهادی بود؛ موضوعی که باعث شد این چرخه از الگوی تاریخی هاوینگهای گذشته فاصله بگیرد.
با وجود این، هاوینگ همچنان نقش مهمی در کاهش سرعت عرضه بیت کوین ایفا کرد. اگرچه بازار در ماههای نخست پس از هاوینگ نوسانات قابل توجهی را تجربه کرد، اما روند صعودی در ادامه از سر گرفته شد و بیت کوین سرانجام در ۶ اکتبر ۲۰۲۵ با رسیدن به ۱۲۶٬۲۰۰ دلار، سقف تاریخی جدیدی را ثبت کرد. تاثیر هاوینگ چهارم بیت کوین بر قیمت را در نمودار زیر مشاهده میکنید:
پیشبینی اشخاص و موسسات مطرح از قیمت بیت کوین پس از هاوینگ ۲۰۲۸
با نزدیک شدن به هاوینگ پنجم بیت کوین، بسیاری از تحلیلگران و مؤسسات مالی بار دیگر سناریوهای خود را درباره آینده قیمت این ارز دیجیتال منتشر کردهاند. اگرچه هیچیک از این پیشبینیها قطعی نیست، اما اغلب آنها بر این باورند که کاهش مجدد عرضه بیت کوین در کنار افزایش تقاضای نهادی، میتواند زمینه را برای ادامه روند صعودی این دارایی در سالهای پس از هاوینگ فراهم کند.
بخش عمده این پیشبینیها بر این فرض استوار هستند که کاهش نرخ استخراج بیت کوین پس از هاوینگ پنجم در سال ۲۰۲۸ در کنار تداوم ورود نقدینگی از طریق صندوقهای ETF و افزایش سهم سرمایهگذاران نهادی میتوانند به رکوردشکنی دوباره بیت کوین کمک کنند. با این حال، تجربه چرخههای گذشته نشان داده است که هاوینگ تنها یکی از عوامل اثرگذار بر قیمت بیت کوین است و روند نهایی بازار به شرایط اقتصاد کلان، نقدینگی جهانی و میزان تقاضا نیز بستگی خواهد داشت.
چگونه از هاوینگ بعدی بیت کوین جا نمانیم؟
هاوینگ بیت کوین همواره یکی از مهمترین رویدادهای بازار ارزهای دیجیتال بوده است و معمولاً از ماهها قبل، توجه سرمایهگذاران خرد، معاملهگران و نهادهای مالی را به خود جلب میکند. تجربه چرخههای گذشته نشان میدهد که با نزدیک شدن به هاوینگ، انتظار کاهش عرضه بیت کوین و احتمال رشد قیمت، احساسات مثبتی را در بازار ایجاد میکند و بسیاری از سرمایهگذاران برای خرید بیت کوین یا سایر داراییهای دیجیتال برنامهریزی میکنند. همین افزایش انتظارات میتواند تقاضا را حتی پیش از وقوع هاوینگ افزایش دهد و بر روند بازار اثر بگذارد.
البته نباید فراموش کرد که هاوینگ بهتنهایی تضمینکننده رشد قیمت نیست. عواملی مانند وضعیت اقتصاد کلان، سیاستهای پولی بانکهای مرکزی، ورود یا خروج سرمایه نهادی، میزان نقدینگی بازار و احساسات سرمایهگذاران نیز نقش مهمی در تعیین روند قیمت بیت کوین و سایر رمزارزها دارند. به همین دلیل، بهتر است تصمیمهای مرتبط با خرید ارزهای دیجیتال صرفاً بر اساس نزدیک شدن هاوینگ گرفته نشوند.
اگر قصد دارید از چرخه بعدی بازار جا نمانید، بهتر است علاوه بر دنبال کردن اخبار، قیمت بیت کوین و قیمت ارزهای دیجیتال را بهصورت مستمر در وبسایت نوبیتکس رصد کرده و تحلیلهای بنیادی و تکنیکال را نیز در نظر بگیرید. همچنین اگر تصمیم به سرمایهگذاری گرفتید، میتوانید به سادگی از طریق نوبیتکس اقدام به خرید ارزهای دیجیتال مختلف از جمله بیت کوین کنید.
تاثیرات هاوینگ روی شبکهٔ بیت کوین و ماینرها
منبع درآمد اصلی ماینرها که وظیفهٔ پردازش تراکنشها و تامین امنیت شبکه بیت کوین را دارند، پاداش بلاک و کارمزد تراکنشهاست. کاهش پاداش استخراج که در پی هاوینگ بیت کوین اتفاق میافتد، بهصورت مستتقیم سودآوری ماینرها را تحتتاثیر قرار میدهد. طی اتفاق هاوینگ، پاداش استخراج بلاک برای ماینرها بهیکباره به نصف میرسد. این اتفاق ممکن است باعث خروج دستگاههای ماینینگ قدیمی از چرخهٔ استخراج بیت کوین شود و در کوتاهمدت هشریت بیت کوین را کاهش دهد. در تصویر زیر مشاهده میکنید که هش ریت بیت کوین دقیقا در روز هاوینگ در سال ۲۰۲۰ (با خط عمودی قرمز رنگ مشخص شده است) حدود ۱۴۰ هزار کوادریلیون بر ثانیه بوده، اما کمتر از دو هفته بعد از هاوینگ، این عدد به ۸۴ هزار کوادریلیون در ثانیه رسیده است، یعنی ۴۰ درصد افت در کمتر از دو هفته.
اما این اثر کوتاهمدت است. امید به افزایش قیمت بیت کوین در ماههای بعد از هالوینگ، ماینرهای بیشتری را به سرمایهگذاری در صنعت استخراج بیت کوین ترغیب میکند و این موضوع باعث افزایش چشمگیر هشریت در میانمدت و بلندمدت میشود. تصویر زیر، نمودار هش ریت بیت کوین از زمان هاوینگ ۲۰۲۰ تا سال ۲۰۲۳ را نشان میدهد. همان طور که در تصویر مشخص است، افزایش هشریت کاملا ملموس است.
افزایش هشریت، امنیت شبکهٔ بیت کوین را بالاتر میبرد. امنیت بالاتر اعتماد نهادها و سرمایهگذاران به بیت کوین را بیشتر کرده و آنها را بهسرمایهگذاری در آن ترغیب میکند و این موضوع میتواند به افزایش قیمت بیت کوین منجر شود. پس سازوکار هاوینگ به خوبی میتواند امنیت و قیمت بیت کوین را در بلندمدت افزایش دهد.
تاثیر هاوینگ بیت کوین بر دیگر ارزهای دیجیتال
بیت کوین دروازهای برای ورود سرمایه به دنیای ارزهای دیجیتال است. سرمایهگذاری در بیت کوین خریداران را با سایر ارزهای دیجیتال هم آشنا میکند. معمولا بعد از هر رشد چشمگیر در بازار بیت کوین، سایر ارزهای دیجیتال هم رشد میکنند، در بازار کریپتوکارنسی این اتفاق را با عنوان «آلت سیزن» میشناسیم.
بعد از هر هاوینگ، توجه کاربران به بیت کوین و سپس به سایر ارزهای دیجیتال جذب میشود و معمولا شاهد این هستیم که اوج قیمتی آلت کوینها هم در چرخههای ۴ سالهٔ بیت کوین اتفاق میافتد. نموداری که در ادامه مشاهده میکنید، نمودار ارزش کل بازار ارز دیجیتال بعد از هاوینگ دوم بیت کوین است. تاثیر هوینگ (نمودار قرمز) بر ارزش بازار کریپتو که به کمک کوین مارکت کپ رسم شده است را چند ماه بعد از هاوینگ مشاهده میکنید:
همان طور که در نمودار بعدی مشاهده میکنید، هاوینگ سوم هم تاثیر بسزایی در ارزش بازار کلی کریپتو گذاشته است:
به جز بیت کوین کدام ارزهای دیجیتال هاوینگ دارند؟
بیت کوین معروفترین ارز دیجیتالی است که از مکانیزم هاوینگ برای کنترل عرضه استفاده میکند، اما تنها پروژهای نیست که چنین ساختاری دارد. بسیاری از رمزارزهایی که از کدهای بیت کوین الهام گرفتهاند یا فورک مستقیم آن هستند، با هدف حفظ کمیابی دارایی و کاهش تدریجی نرخ عرضه، از سازوکار مشابهی استفاده میکنند.
برای مثال، لایت کوین (Litecoin) که به «نقره دیجیتال» مشهور است، هر ۸۴۰ هزار بلاک پاداش استخراج را نصف میکند و به دلیل شباهت زیاد به بیت کوین، یکی از شناختهشدهترین پروژههای دارای هاوینگ محسوب میشود. بیت کوین کش (Bitcoin Cash)، بیت کوین اسوی (Bitcoin SV) و بیت کوین گلد (Bitcoin Gold) نیز بهعنوان فورکهای بیت کوین، همان مدل اقتصادی و چرخه نصف شدن پاداش استخراج را حفظ کردهاند.
علاوه بر این، پروژههایی مانند زیکش (Zcash) و ریون کوین (Ravencoin) نیز از مکانیزم هاوینگ برای کاهش تدریجی عرضه استفاده میکنند. در مقابل، برخی شبکههای مبتنی بر اثبات کار مانند دش (Dash) و اتریوم کلاسیک (Ethereum Classic) از مدل متفاوتی بهره میبرند و بهجای نصف شدن ناگهانی پاداش، میزان پاداش استخراج را بهصورت تدریجی و در بازههای زمانی مشخص کاهش میدهند تا اثر ضدتورمی مشابهی ایجاد شود.
برای اطلاعات بیشتر توصیه میکنیم مقاله «کدام ارزهای دیجیتال هاوینگ دارند؟ Halving در ارزهای غیر از بیت کوین» در مجله نوبیتکس را حتما مطالعه کنید.
سخن پایانی
هاوینگ بیت کوین یکی از مهمترین مکانیزمهایی است که کمیابی این دارایی را تضمین میکند و نقش مهمی در سیاست پولی شبکه دارد. برخلاف ارزهای فیات که عرضه آنها میتواند با تصمیم دولتها و بانکهای مرکزی افزایش یابد، روند انتشار بیت کوین از روز نخست در کدهای شبکه تعریف شده و هر چهار سال یکبار با نصف شدن پاداش استخراج، سرعت تولید واحدهای جدید کاهش پیدا میکند.
تجربه چهار هاوینگ گذشته نشان میدهد که اگرچه این رویداد معمولاً در بلندمدت با چرخههای صعودی بازار همزمان بوده، اما نباید آن را تنها عامل تعیینکننده قیمت بیت کوین دانست. عواملی مانند شرایط اقتصاد کلان، سیاستهای پولی، ورود سرمایهگذاران نهادی، توسعه صندوقهای ETF اسپات و میزان تقاضای بازار نیز نقش مهمی در عملکرد بیت کوین پس از هر هاوینگ دارند. با این حال، با نزدیک شدن به هاوینگ بعدی در سال ۲۰۲۸، این رویداد همچنان یکی از مهمترین نقاط عطف بازار ارزهای دیجیتال خواهد بود؛ رویدادی که نهتنها بر بیت کوین، بلکه بر کل صنعت کریپتو نیز اثر میگذارد.
پرسشهای متداول
هاوینگ رویدادی است که تقریباً هر چهار سال یکبار رخ میدهد و طی آن پاداش استخراج هر بلاک بیت کوین نصف میشود.
اگر زمان تولید بلاکها مطابق میانگین فعلی پیش برود، پنجمین هاوینگ بیت کوین در سال ۲۰۲۸ و همزمان با استخراج بلاک شماره ۱٬۰۵۰٬۰۰۰ رخ خواهد داد.
دادههای تاریخی نشان میدهد که هر چهار هاوینگ گذشته در بلندمدت با رشد قیمت همراه بودهاند، اما هیچ تضمینی وجود ندارد که این الگو در آینده نیز تکرار شود.
پیشبینی میشود آخرین بیت کوین در حدود سال ۲۱۴۰ استخراج شود. پس از آن، درآمد ماینرها عمدتاً از محل کارمزد تراکنشها تأمین خواهد شد و شبکه همچنان به فعالیت خود ادامه میدهد.
خیر. برخی ارزهای دیجیتال مانند لایت کوین، بیت کوین کش، بیت کوین اسوی، بیت کوین گلد، زیکش و ریون کوین نیز از مکانیزم هاوینگ یا مدلهای مشابه کاهش عرضه استفاده میکنند.
با توجه به اینکه هاوینگ تقریباً هر ۲۱۰ هزار بلاک یکبار رخ میدهد، انتظار میرود پس از هاوینگ سال ۲۰۲۸ حدود ۲۹ هاوینگ دیگر تا زمان استخراج آخرین بیت کوین در حوالی سال ۲۱۴۰ باقی مانده باشد.
این خبر در وبسایت «مقالات نوبیتکس» منتشر شده و توسط سامانه خبر۳۶۰ گردآوری شده است.
پس از پایان زمان، به صفحه اصلی خبر منتقل خواهید شد.
دیدگاه کاربران